Da Fadrina Hofmann - I dà duos sorts dad umans: possessuors da chans ed otra glieud. Quista columna inclegiaran oramai be ils uschedits ”Hündelers” - e forsa amo ün o tschel ami da las bes-chas. I dà duos sorts dad umans: possessuors da chans ed otra glieud. Quista columna inclegiaran oramai be ils uschedits ”Hündelers” - e forsa amo ün o tschel ami da las bes-chas.


I dà üna fotografia da Birba cur ch’ella es be nada. Quella fotografia muossa a nouv chagnölins aint illa terna da lur mamma. Pro ün dals pitschens esa fat üna cruschina. La cruschina segnalisescha mia tscherna. Mi’istorgia cun Birba es ün’istorgia d’amur sül prüm sguard. Cur ch’eu n’ha vis a quist s-cherpin nair cullas pattas albas e’l piz da la cua alb d’eira tuot cler: No toccain insembel.Ot eivnas plü tard d’eira Birba fingià part da nossa famiglia. Eu nu m’ha mai inrüclada da la decisiun dad adoptar a quist chan. Il nom Birba deriva dal talian e voul dir tant sco malomera. In vardà es Birba  però plütöst la fideltà in persuna. Ella ha fat per cumond da prüma davent, ella es simpla per avair, ha jent ad uffants, accepta a nos giat impertinent, es da la partida pro minch’actività ed es il meglder cuffort scha la vita as muossa üna jada da sia vart grischa. Cler, minchatant bubla Birba sü ad oters chans, ma quai sun pel solit da quels pitschens s-chiffus chi fan üna canera per desch. In tals mumaints ha Birba dimena plainamaing mi’incletta. 

L’increschantüm

In settember accumplischa Birba 12 ons. Fin avant pacas eivnas vaiva l’impreschiun cha meis chan resta adüna giuvna. Ella giovaiva amo culs uffants plain energia, accumpagnaiva a meis bap o a meis partenari sün gitas da muntogna e paraiva dad esser sco adüna. Il prüm indizi da vegldüm d’eira ün barbin alb suot il misun.Davopro sun cumparüts eir singuls chavels albs sül cheu. E lura eschna its ün’eivna in vacanzas – sainza chan. Birba es restada per quel temp pro üna famiglia cha no cugnuschain bain – sco adüna in fuond. Davo duos dis es gnü il prüm sms. “Birba nu maglia, che ha’la enorm jent chi’s pudess dar?” Amo duos dis plü tard es gnü il prossem sms: “Trembla Birba uossa eir pro vo talmaing?” Oje, nos chan dvainta propi vegl, d’eira meis prüm impissamaint. Il seguond: Esa pussibel cha Birba as lascha dandettamaing increscher? In tuot quists ons eschna adüna darcheu its in vacanzas sainza chan, ma uschè sigls dal plaschair nun ha Birba amo mai fat pro nos retuorn. Id es i duos dis fin cha la bes-china as vaiva remissa da sia miseria chaschunada da noss’absenza. 

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • Shop online!
    Shop online!
  • www.belain.ch
    www.belain.ch
  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch
  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81
  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun


La fiffa

Daspö las vacanzas da prümavaira am segua Birba dapertuot. Da la chadafö in stüva, da la stüva in tualetta. Seguir sco ün chanin, quista frasa fa dandettamaing sen per mai. Scha no giain a spass e no eschan sül viadi vers chasa cuorra Birba ouravant sco üna narra. Chi nu’m vegna be na darcheu adimmaint da tilla manar in ün oter lö! Minchatant trembla il chanin amo adüna ün zich, mo eu craj cha quai saja be ün tric. Birba ha realisà ter svelt cha seis tremblar svaglia noss’attenziun e chi dà lura üna purziun glischadas implü. Nos chan es plücofacil üna misculanza da Bergamasc e Border Collie – quai sun razzas da chans fich intelligiaintas.

L’influenza

Tuornain pro l’album da fotografias. Sün bleras fotografias cun meis uffants es sü eir Birba. Ella licha al poppin sur la vista, ella cuorra cul mat tras las prada ota, ella stira la schlittra culla matta, ella siglia ill’ajer per tschüffer üna puscha, Birba tanter palperi da paquets davant il bös-chin da Nadal. Birba  es statta pro dapertuot, perfin in vacanzas culla rulotta. Ella es üna constanta ill’infanzia da meis uffants, ella es amia per els, tils ha adüna perchürà e cuffortà.  Eu sun persvasa cha quista creatüra chara haja gnü fin uossa üna grond’influenza sülla vita da meis uffants. “Mamma, che faina be cur cha Birba moura”, ha dumandà mia matta dad ot ons d’incuort. “Birba nu moura amo lönch na”, d’eira mia resposta. E cur chi sarà lura üna jada uschè inavant, lura vaina da tour cumgià dad ün confamigliar. 

Text e fotografia: F. Hofmann, Scuol

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista, mamma e possessura da chans in Engiadina.

Banadida telefomania

Da Fadrina Hofmann - Chi nu cugnuoscha il mumaint da schoc scha’l telefonin es dandettamaing davent? Ed il sentimaint surleivgià cur ch’el cumpara darcheu? Il telefonin es dvanta nos cumpogn permanent – e quai ha consequenzas.

„Serrai üna jada giò üna fin d’eivna il natel e tgnai oura la temma da mancantar alch sün What’s App“. Quista frasa n’haja dudi d’incuort ad üna discussiun da podi davart il tema omnipreschaint „digitalisaziun“. E quista frasa es gnüda our da la bocca d’üna persuna dal tuottafat radschunaivla. Schurnalista illa Svizra tudais-cha pro üna gazetta da renom, duonna giuvna attractiva, apparentscha suverana. E lura quinta quista persuna che cumbat ch’ella haja pel mumaint güsta cunter sai svessa. Ch’ella saja dependenta dal telefonin. Ch’ella haja – per controllar l’adöver dal smarthone – installà üna app per masürar quant temp ch’ella passainta cun dovrar il telefonin. Schoccada saja ella statta chi d’eiran in media trais uras e mez al di. „Ed eu n’ha cret ch’eu tocca amo pro quella part da la populaziun chi ha üna relaziun normala cul telefonin“, ha’la exclomà davant il public. Schi’s resguarda cha la norma vain masürada adüna vi da quai cha la majorità da la populaziun fa, lura constatta quai dafatta.

Trais uras e mez be telefonin
Trais uras e mez! In trais uras e mez as poja far roba bainschi bler plü bella co verer sül telefonin. Giovar culs uffants, per exaimpel. Leger ün cudesch interessant. Far üna spassegiada cul chan. Far l’amur. Ir a tschaina culla megldr’amia. Insomma: as recrear, chürar relaziuns, verer da sai svessa. Invezza sun quai trais uras e mez al di cun respuonder telefons, e-mails e messagis, cun surfar aint il internet, cun tscheccar tschient jadas sch’inchün vess forsa scrit alch, cun far fotografias da nügliarias o selfies. Blera glieud consultescha seis account da Facebook sur il telefonin. Ed eir quai para da far dvantar dependent. „Sch’eu survegn daplü da 50 likes per ün da meis posts am sainta importanta, survegna arcugnuschentscha, lessa daplü da quai. Ma apaina cha be pacs o dafatta ningün nu reagischan sün meis cuntegns n’haja dubis invers mias capacitats, am saint miserabla, survegn depressiuns“, ha quintà quista duonna dad apaina 30 ons. Depressiuns pervi da massa pacs likes? Quai chi tuna bod comic es para per blers propi ün problem plü gravant.

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81
  • Shop online!
    Shop online!
  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun
  • www.belain.ch
    www.belain.ch
  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch


Il telefonin in tualetta
A dudir ils problems da mia collega schurnalista am sainta directamaing moderata a quai chi reguarda l’adöver da meis telefonin. Lapro n’haja eir fingià dudi critica ch’eu dessa tantüna metter d’vart quist s-cherp. D’incuort m’es crodà meis i-phone in tualetta. Il classiker. Eu til vaiva miss in s-charsella davovart e vaiva fat giò las chotschas sainza pensar landervia. Plup, haja fat. Il telefonin d’eira najantà. Adonta ch’eu n’ha miss l’apparat be subit in ün sach plain ris per retrar l’ümidità nun ha l’iphone survivü. Capità es tuot quist eir amo a l’ester. Ün mumaint d’eira propi persa. E che sch’inchün am tschercha? E che sch’eu survegn ün messagi important? Basta, eu n’ha survivü las 24 uras sainza telefonin. E quai sainza ün don perdüraivel, sainza temmas profuondas o mumaints da panica.

Mumaints da pasch
Rivada a chasa n’haja però subit tscherchà meis telefonin vegl – ed uossa m’agita mincha di sur d’ün display s-chür chi nu reagischa subit sün mias pivatellas, sur da fotografias da noscha qualità e sur d’ün akku chi sto gnir chargià sü mincha saira danouvmaing. Ün nouv i-phone nu possa güsta cumprar. L’opziun da laschar davent dal tuot il telefonin n’haja ponderà be ün batterdögl. Sainza telefonin nu gessa plücofacil propi na plü illa vita da minchadi. Ma eu n’ha decis da laschar l’apparat a chasa dürant las vacanzas, da til sbandir adüna da la chadafö dürant ils pasts, ed a partir da las 20h nu sto ningün plü scriver o telefonar a mai. Là penda meis telefonin vegl vi dal cabel da chargiar ed es serrà giò. Uschea n’haja temp per m’occupar dals uffants, per far üna spassegiada cul chan, per leger ün bun cudesch etc. – e quai in tuotta calma.

Text e fotografia: F. Hofmann, Scuol

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista e mamma in Engiadina.

Da Fadrina Hofmann – Bap balantschescha sün üna sopcha e prouva da metter guliv la staila da Nadal sül bös-chin. El blastemma. Sco minch’on. La staila nun es amo mai statta gualiva, ma bap prouva mincha jada da perfecziunar la pusiziun da quista staila d’or. Mamma intant paquetta aint ils ultims regals. Per furtüna vaiva la vaschina amo avuonda rollas da palperi cun sü flöchins da naiv ed anguels. Mia funcziun es sco adüna quella da metter maisa e da far la decoraziun. Ils magöls da cristal glüschan illa glüm da la saira, süllas serviettas n’haja avant amo svelt stuvü disegnar ün pêr stailinas. Quellas nu daiva simplamaing ninglur cun motiv da Nadal. Mo almain vaina pudü far hoz a bunura amo grassins per tils metter sün mincha servietta. I’s doda a tschüblar a bazegner in chadafö. El cuschina sia pulenta da Nadal – sco minch’on. Nona es ida perdavo a las tantas ed a la schlaffada da cusdrins e cusdrinas a la staziun – sco minch’on. Bainbod sarana qua e lura cumainza la gronda festa.

Livia vain aint in stüva. Ella es clitsch-cregna. „Jon ha squittà giò a mai cun sia nouva squitta dad aua“, decler’la süll’ögliada critica da mamma. „Schi va our in lobgia e picha sü il t-shirt e las chotschas cuortas per cha’l sulai süainta tuot. E lura at preparast pella tschaina“, disch mamma. Ella as volva vers bap: „E tü tirast eir oura quistas shorts. Eir scha no vain 25 grads coura, pro la festa da Nadal ans faina schics“. Bap dà amo ün sguard malcuntaint sülla staila torta e vain lura giò da la sopcha. „Nadal in lügl, quai po be esser ün’idea da tai“, disch el a sia duonna e tilla dà cun passar ün bütsch sül frunt. Eu stögl surrier.

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun
  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81
  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch
  • Shop online!
    Shop online!
  • www.belain.ch
    www.belain.ch


Livia es la cuolpa cha no festagiain quist on duos jadas Nadal. Na, vairamaing es il sömmi da meis genituors la cuolpa. Australia. Emigrar lessan bap e mamma, fingià tuot mi’infanzia hana discurrü da quai. Uossa esa uschè inavant. Ed a Livia ed a mai nu resta oter co da paquettar nossas valischs. Livia s’ha vairamaing allegrada sül nouv pajais: kengurus, coalas, sablun e mar, peschs in tuot las grondezzas e culuors. Juhè. Ma lura, avant bundant ün’eivna, ha’la fat üna scuverta sgrischusa. In Australia – almain là ingio cha no vivaran in avegnir – nu daja bös-chins da Nadal! Ed in Australia nu saraja mai plü Nadal uschea sco cha no til festagiain minch’on cun nossa gronda famiglia. Davo quista scuverta d’eira Livia be moc e larmas. Mai plü l’odur da pin in stüva, mai plü sezzer in 15 vi da la maisa e tadlar las dispittas da tanta Sara e tanta Aita. Mai plü giovar UNO culs cusdrins suot maisa. Mai plü mangiar la pulenta da Nadal da bazegner...

Davo üna saira fich melancolica – intant vaiva Livia infectà eir a mai cun sia depressiun da Nadal – vaiva mamma gnü l’idea. No festagiain amo üna jada Nadal „sco adüna“. Ils invids d’eiran svelt fats. Per furtüna partan tanta Sara e cumpagnia pür ün’eivna plü tard in vacanzas a Rimini. E no, no partin puschman per cumanzar nossa nouva vita da tschella vart dal muond. Paquettà vaina tuot fingià. La chasa es bod vöda. Bun cha mamma vaiva laschà sül palantschin da nona e bazegner la roba da Nadal e la vaschella da festa.

I’s doda vuschs our in piertan. Id es ün vaira travasch coura. Nossa famiglia es rivada. Livia siglia dad üna tanta a tschella, brancla a sia cusdrinada ed es in ün’agitaziun. Adonta da las chaluors ha’la trat aint il pullover cun sü il Niculaus, quel lomin ch’ella vaiva gnü aint fingià als 24 da december l’on passà. I’m vegnan las süjuors be a tilla verer. Intant es tuot preparà pella festa. Nona vain culla platta cun toast e salmun. I dà Rimus e vin da Porto sco aperitiv. Mamma impizza las chandailas in stüva. Las tendas sun trattas per cha la clerità da la saira da stà nu disturba l’atmosfera da Nadal. Bap ha paquettà oura las plattas da bazegner culs classikers americans da Nadal. Bing Crosby chanta „I’m dreaming of a white Christmas“. Nona chantina. Tuots discuorran, rian, bap skerza cun sia sour ch’el nun ha vis daspö Nadal plü. Ils mats barattan cartinas da Panini. Eu stun ün pa da la vart e contaimpl a mia famiglia. Dandettamaing n’haja ün sentimaint profuond da comunità. Sco adüna a Nadal.

Text: F. Hofmann, Scuol
Fotografia: Pexels.com

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista e mamma in Engiadina.


Suonda LATABLA!



Da Fadrina Hofmann - L’uman es ün chatschader e ramassader. La cumprouva n’haja a chasa in fuorma da duos uffants chi chattan roba da tour e mütschir. Ün insaj? Voilà

Üna s-charpa da muntogna. Marca Lowa, grondezza 38, model da duonna. Chattà da meis figl (9ons) sül tet da las garaschas chi cunfinan a nos üert.

Ün triangul da panna. Amo intact. Chattà da meis figl sül viadi a chasa davo il trenamaint da ballapè.

Ün bindel d’avertimaint. Our da plastic, alb e blau. Na rodlà insembel inandret. Tut cun sai da meis figl davo scoula. Argumaint: „Quel es super per giovar“.

Üna chadaina da ruina. Chi chi tilla ha chattà ingio nun es dal tuot cler, ma ella d’eira dandettamaing in corridor.

Duos fiers d’chavà da ruina. Annada ca. 1950. Ün fier sarà stat d’ün mül. Chattà aint illa belma cun giovar pro l’aual Clozza. Da chi? Trais jadas as poja ingiavinar.

Ün öglier d’uffant. Brün, cun correctura. Chattà cun rumir sü la chamonna da Battasendas. Tut a chasa da mia figlia (7 ons) perquai cha „forsa savaina dovrar quel ün di“.

Chi chi tschercha chatta, haja nom.

Mo meis uffants gnanca nu tscherchan, els chattan simplamaing. Id es incredibel cun che roba ch’els vegnan a chasa da temp in temp. Mincha chat vain trattà sco ün s-chazi. Chi saja la chadaina da ruina o la singula s-charpa – tuot savaina tenor els garanti dovrar amo ün di. Eu n’ha l’impreschiun cha mincha plunder cha oters büttan davent aposta o perdan sainza lair splacha a la fin finala pro no. E uei sch’eu less liquidar üna o tschella truvaglia, lura daja opposiziun totala.

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • Shop online!
    Shop online!
  • www.belain.ch
    www.belain.ch
  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun
  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51
  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81


S-chazi o plunder?

Cha mia nona ramassaiva blera roba inclegia amo. Ella derivaiva da la generaziun da guerra. Palantschin e schler d’eiran implids per „cas urgiaints“. Mo meis uffants vivan in ün temp da l’abundanza. Els nun han mai pati fom, els han tuot quai ch’els douvran ed amo ün bun pa daplü. E listess. Ramassar para dad esser alch biologic. Quel vizi sarà francà profuondamaing in no. Co as pudessa uschigliö declerar quist desideri dals umans da ramassar adüna daplü possess?

Cumpromiss?

Eu sun ün tip chi selecziunescha jent. Il sistem es simpel: Che dovraina? Che nu dovraina? Il problem es be cha meis uffants han tuot ün’otra oppiniun a reguard ils criteris da roba dovrabla co eu. Per els ha mincha oget ün serv. Els sun eir adüna be gusts scha’l Coop lantschescha darcheu ün’acziun da ramassar marcinas, tacharöls, emojis etc. Eu invezza vez darcheu be il crom chi resta a la fin finala perquai suot.

Dimena stuvaina chattar ün cumpromiss. Ils fiers d’chavagl pon restar sün balcun e portar furtüna a no. La chadaina svanischa uschè svelt co pussibel – voul dir apaina cha’ls uffants nu pensan plü landervia. A la s-charpa da muntogna spetta listessa sort. Il triangul da panna depuonaina in schler, il bindel d’avertimaint eir. Uf.

Eu n’ha fingià il sgrisch da la frasa cha’ls uffants clomaran bainbod darcheu cun gnir da port’aint: „Mamma, eu n’ha chattà alch sul cool“! Mo chi sa, forsa chattna ün di propi amo alch „sul cool“. Co füssa cun üna trua plain marenghins?

Text e fotografia: F. Hofmann, Scuol

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista e mamma in Engiadina.


Suonda LATABLA!





Da Fadrina Hofmann - Nos uffants creschan sü cun ün muond parallel - il muond digital. Sco lur amis van els intuorn tuot natüral cun quista realtà. Temma da quai n’haja be eu, il fossil analog.  
 
„Jeee, il nouv catalog da Playmobil es qua“, cloman meis uffants cur cha no passain la butia da giovarets. Meis figl ramassa minch’ediziun dal catalog da Playmobil e qua daspö ons. Quel da Lego dal rest eir. Apaina rivats a chasa giaschan ils uffants giò per cuotscha e stübgian minuziusamaing las novitats our dal muond da plastic.

Las apps
Eir no d’eiran be nars dals catalogs da giovarets cur cha no d’eiran uffants. Be üna differenza daja: Pro no nu daiva amo „apps“ gratuitas. I va pel solit be pacs minuts fin cha meis uffants han scuvert las plü nouvas apps da Playmobil. „Mamma, pudaina chargiar giò ‚Playmobil Reiterhof’?“, dumonda mia figlia. „E per mai ils agents“, excloma meis figl. Daspö ün on n’haja ün i-pad. Cumprà til vaiva insembel cun üna pitschna tastatura per pudair scriver cuntribuziuns cur ch’eu sun in viadi. Intant vegn l’i-pad impustüt dovrà da meis uffants – per verer serias d’uffants sün Netflix o per giovar lur gös gratuits.

Ils gös digitals
Lönch n’haja provà dad evitar ils mezs electronics in mi’educaziun. Meis uffants sun sportivs e musicals uschea cha hobis hana avuonda. Ma apaina cha meis figl es rivà a scoula è’l gnü in contact culs gös electronics a chasa da seis cumpogns. Intant ha’l nouv ons ed eu sa precis in che chasada ch’el va propi a „giovar“ cun seis amis ed in che chasada chi sarà ün davomezdi davant la consola. Co ch’eu sa quai? Ils uffants da la consola nu vegnan mai pro no – perquai cha no nu vain ingüna consola in chasa. Proibir da far giò eir cun quels compels nu possa. O bain?

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch
  • Shop online!
    Shop online!
  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81
  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51
  • www.belain.ch
    www.belain.ch


Ils gös da violenza
Eu m’algord d’ün conscolar chi nu pudaiva mangiar ingüna dutscharia a chasa. Insomma ingüna. Neir na desert davo giantar. E quel mat d’eira be nar da dutscharias. Sch’el d’eira pro no d’eira il chaschuot dutsch adüna seis prüm böt. El vaiva talmaing ün manco ch’el vaiva da saduollar seis desideri in otras chasas. Eu nu less cha meis uffants dvaintan uschea cun gös electronics. E perquai n’haja installà trais gös da Playmobil, duos da Lego, ün da Die Maus ed ün gö chi’s nomna Block Craft ed ingio chi’d es da fabrichar sü ün cumün. Ils cuntgnüs dals gös controlla ouravant. Playmobil Ghostbusters es per exaimpel gnü stüz subit davo ch’eu vaiva vis chi va be per eliminar spierts. Gös cun violenza sun tabu in chasa Hofmann. Il nervà „oh, mamma“, nu güda neir nöa. E listess nu’s lascha evitar cha’ls uffants vegnan cunfruntats eir cun gös da violenza. I basta sch’ün mat plü vegl va davo scoula pro la plazza da ballapè cun ün handy – e fingià ha meis mat la not noschs sömmis.

La cumpetenza digitala
Nos uffants sun uschedits „digital natives“. Els creschan sü cun ün muond parallel, il muond digital. Id es incredibel che svelt ch’els inclegian ils mecanissems da gös o cuntgnüs digitals. Eu nun ha fingià uossa plü ingüna schanza da concuorrer cun lur savair. E quai adonta cha’l temp dad i-pad es limità pro meis uffants sün ün’ura l’eivna. Sco mamma am faja minchatant temma sch’eu pens che privels chi dà i’l muond digital per nos uffants. L’unica spranza ch’eu n’ha es ch’els imprendan pass per pass ad ir intuorn cun quist muond - e cha our da nos digi-kids dvaintan üna jada creschüts chi nüzzian lur cumpetenzas da maniera radschunaivla e positiva. Eu prouv intant da nu perder la survista e da restar à jour per cha meis uffants nu’m spichan bainbod giò da lur tren digital. I resta üna sfida.

Text e fotografia: F. Hofmann, Scuol

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista e mamma in Engiadina.


Suonda LATABLA!



Da Fadrina Hofmann - No Rumantschs vain ün grond avantag: Cun quai cha no eschan be pacs, ans inclegian eir be pacs. Quista lingua secreta po esser ün instrumaint rafinà....

Dürant la seguonda guerra mundiala ha l’Engiadinais Reto Caratsch lavurà a Berlin sco correspundent da la gazetta NZZ. Per dar inavant infuormaziuns delicatas comunichaiva’l per rumantsch culla centrala a Turich. Eir dürant la querra fraida gniva dovrà rumantsch sco lingua secreta. I’ls ons 1980 lavuraivan Rumantschs ill’ambaschada a Moscau ed els comunichaivan per rumantsch culla centrala in Svizra. Id es para i fich lönch fin cha’ls servezzans secrets han savü identifichar quista lingua. Quai eir pervi dals trics cha’ls Rumantschs dovraivan. Tanter oter masdaivan els ils differents idioms per irritar als agents. (funtana: Nouvo SRF)


Rumantsch – üna lingua secreta? Quella pussibiltà es consciainta fingià als uffants in Rumantschia. No vain in mincha cas fat adöver da maniera bod impertinenta da nos dun special. Ün insaj?

Piz gnif tort
Üna bunura d’inviern sül viadi vers il territori da skis Motta Naluns. Mi’amia ed eu sezzain cun ün hom ed üna duonna da la Bassa illa pendiculara e discurrin rumantsch. Ils turists sun inchantats e lessan savair scha no cugnuoschan eir ils noms da las muntognas in val. Natüralmaing. E lura cumainza la lecziun: piz gnif tort, piz fourachül, piz spüzzulent, piz tschücharöl... Ils turists as dan tuotta fadia da pronunzchar correctamaing nos pleds rumantschs. Che tun exotic, che bella lingua! Ils Zürigais sun be lods – e no mattas da var desch ons schloppain davopro bod dal rier.

Eir sün viadis sa esser il rumantsch ün agüd. No trais fradgliuns chattaivan adüna stupend cha ningün nun’s inclegia in pajais esters. Che cha no vain però constattà dürant ils ons es chi para da dar Rumantschs sün tuot il muond. E lura poja dvantar delicat culla lingua secreta. Amo ün insaj?

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81
  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51
  • Shop online!
    Shop online!
  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun
  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • www.belain.ch
    www.belain.ch


Traplas rumantschas
Ün viadi sün üna gronda barcha. Il böt es il Peloponnes in Grecia. Mia sourina ed eu eschan pro’l pool cur chi riva ün hom gigantesc. Bun, forsa nun è’l in vardà gnanca uschè grond, ma per no uffants es seis buttatschun enorm impreschiunant. „Guarda pro“, discha a mia sourina, „scha quista balena aintra, lura va sura il batschigl cun aua“. Mia sour tschüffa il scuffel. Inaquella as volva l’homun e respuonda in bel vallader: „Ta di balena ed oter, tü leua noscha“. Tant da la lingua secreta ch’ingün nun inclegia.

Davopro n’haja fat l’experienza cha’ls üns sun fascinats dal rumantsch, cha oters as saintan dafatta attrats dals pleds melodics. E lura daja da quels chi s’algordan impustüt da l’istorgina da buna not chi gniva plü bod üna jada l’eivna per rumantsch „...und dänn hämar nüüt verstanda und händs doof gfunde“. Para cha quist trauma es pro tscherts amo adüna avantman e cha dafatta la prosma generaziun til ha surtut. L’ultim insaj:

Lingua scumandada
Stà 2016: Meis figl va per ün’eivna ad ün chomp da Battasendas surregiunal i’l chantun Lucerna. Ouravant survgnina tuot las infuormaziuns necessarias dals manaders. Üna frasa am fa star stutta. Id es scrit cha’ls uffants dessan far il bain da discuorrer tudais-ch sül areal dal chomp per cha’ls uffants da la Bassa nu’s saintan exlus e’s lamaintan da la lingua secretta. Ha! Eu sun schmorta.

Per finir meis excuors i’l muond secret da la lingua rumantscha be tant: In fuond stuvessan no esser plü consciaints da la valur da nossa lingua minoritaria. No tilla stuvessan dovrar da maniera plü intelligiainta. E no stuvain propi – mo propi – esser plü superbis da far part d’üna elita linguistica chi d’eira perfin üna jada capabla dad irritar servezzans secrets tudais-chs e russ.

Text: F. Hofmann, Scuol

Fotogragia: Nouvo SRF

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista e mamma in Engiadina.


Suonda LATABLA!



Da Fadrina Hofmann - L’Unterländer es adüna stressà ed adüna punctual. Il Romand nu lavura jent e fa mincha di apéro. Il Tessinais es daplü Talian co Svizzer, dimena dad ot e sa be talian. Ed il Rumantsch? Capuns e subvenziuns.

D’incuort suna statta da la partida a la concurrenza da linguas Linguissimo a Berna. Bod trenta giuvenils da tuot las parts linguisticas da la Svizra han tut part e trais collegas ed eu vain fuormà la giuria. Dal prüm mumaint davent d’eira cler: No eschan bainschi tuots Svizzers, ma las mentalitats sun tant differentas sco las linguas. Ün exaimpel? La manadra da quist proget ans ha declerà la lezcha: „Mincha giuvenil ha dad elavurar dürant la fin d’eivna ün text umoristic cun ün giuvenil d’ün’otra lingua. I’l text ston gnir avant tuottas duos linguas“. Trais giurors han exclamà al listess mumaint „cool“ ed ün ha manià: „schwierig“. Eu nun ha da declerar uossa dingionder cha quist signur derivaiva.

Vairamaing tant sco ün Tudais-ch

Lura la chosa cul umur. Ün Romand ria baincomal da tuot oters skerzs co ün da la Svizra tudais-cha. Gös cun pleds d’ün Tessinais nun inclegia la Rumantscha. Comedians sco Dieter Nuhr sun incuntschaints i’l vest ed i’l süd dal pajais. Pella paja nu savaivan no chi dà bod 700 comédiens sün comédiens.ch. Ils Romands ed ils Tessinais fan jent beffa dal trid „ch“ e „k“ chi vain avant uschè suvent in schwiizerdütsch. Ils Zürigais e Baselais fan schnöss dal laissez-faire da lur collegas francofons.

E che esa culs Rumantschs?

„Ah, vo eschat inamöd vi dal murir oura“, ha manià ün da meis collegas. Risada da tschels. „Capuns e subvenziuns“. Hahaha. „Dal rest nun inclegia perche cha vo gnivat festagiats talmaing sco minorità. No eschan plü minorità co vo“, ha cuntiunà il Tessinais. Aha. „Ma è vero, vo eschat tuots bilings, savaivat tant rumantsch sco tudais-ch, scha nö dafatta meglder tudais-ch“. Lura s’ha intermiss eir l’Unterländer. „Stimmt, scha vo nu savaivat güsta il pled per rumantsch vegn quel automaticamaing in tudais-ch“. Hm. „Chenün rumantsch es vairamaing il dret rumantsch?“, dumonda il Romand. Tuots.

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81
  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch
  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun
  • www.belain.ch
    www.belain.ch
  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51
  • Shop online!
    Shop online!


Büttà raps our da fanestra

Dimena, lascha’m resümar. Il Rumantsch nu sa gnanca sia aigna lingua. Ils Rumantschs sun be pro forma üna minorità. Ils Rumantschs profitan da la noscha conscienza da Berna. Ed in fuond es quist sustegn immens pella quarta lingua („la dernière, hihihi“) büttà raps our da fanestra perquai cha’ls Rumantschs mouran inamöd oura. Hopla. Ed eu n’ha adüna cret cha’l rest da la Svizra saja superbi d’avair la quarta lingua federala. Bun, quistas argumentaziuns sun tuottas gnüdas dittas skerzond e schmachond l’ögl, ma nun ha mincha skerz eir ün minz vardà?

In mincha cas es l’Unterländer stat dürant tuot la fin d’eivna fich ingaschà (stressà) ed adüna punctual (dafatta massa bod). Il Romand ha fat jent stincals (nu lavura jent) e s’ha tanteraint inscuntrà cun amis (apéro). Il Tessinais invezza savaiva sper il talian eir amo bain frances ed inglais ed el d’eira fich discret. Definitivamaing ün exemplar atipic.

 

E la Rumantscha? Ha defais sia lingua e sia cultura cun mans e peis, ha mangià couscous invezza da capuns ed ha a la fin finala inchaschà precis tant sco seis trais collegas. Nüüt, rien, niente cun capuns e subvenziuns. Ha!

Text e fotografia: F. Hofmann, Scuol

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista e mamma in Engiadina.


Suonda LATABLA!



Da Fadrina Hofmann - La prümavaira es rivada a la fin eir in Engiadina. Intant cha las temperaturas plü chodas implischan in oters lös darcheu las vias e zonas da peduns, as svödan quellas quia da maniera bod sula.

Ün di cumanzamaint d’avrigl a Schlarigna. Il parkegi da las Pendicularas Marguns es vöd. La stagiun da skis es finida. Prada brüna impè da pistas albas. Be ün pêr singuls flachs han fat resistenza cunter il sulai da prümavaira. La bar in vicinanza da la staziun da val es serrada. Davant il local as vezza stizis da la rumida: sopchas e maisas abandunadas, üna sadella vöda, ün magöl da biera invlidà. Sül prà daspera es ün impiegà da cumün fatschendà cun üna zanga: El picla sü palperis ed otra rüzcha cha’ls giasts han laschà inavo. Ün ventin frais-ch boffa e sduvla sü dal fuond puolvra. Ils sains i’l clucher battan las ündesch.

Atmosfera da western. Quel mumaint avant cha duos cowboys as duelleschan. La via es vöda, il vent sofla speravia üna balla da strom, ils üschöls sgrizchan. Musica dad orgelin da bocca.

In quist mumaint sül parkegi a Schlarigna am vegna propi avant sco ün da quels cowboys. Be l’impiegà da cumün es d’intuorn, inschnà para il cumün abandunà. Eu pudess descriver uossa quel singul corv chi’s placha cratschlond sül tet da la bar, ma quai füss forsa listess ün zich exagerà. Basta, fat es cha la stagiun morta ha cumanzà in Engiadina. In Engiadin’Ota es quella amo plü sula co in Engiadina Bassa. Las abitaziuns da vacanzas han serrà ils uschöls, hotels e restorants han pichà oura ils scrit cun sü „vacanzas da gestiun“. Eir la gronda part da las butias ha serrà. Güsta amo quellas chi vendan ils ogets da minchadi e las mangiativas fan inavant sco scha nüglia nu füss. Pan sejel frais-ch douvra l’Engiadinais adüna.

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch
  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • Shop online!
    Shop online!
  • www.belain.ch
    www.belain.ch
  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51
  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81


Ils uffants han scoula. Pels lavuraints i’l sectur da construcziun cumainza uossa il temp intensiv: rumper sü vias, renovar hotels, fabrichar intuorn chasas per indigens. Eir las giardinarias han bler da far, adonta chi va amo bod ün mais fin chi’s po metter üert. Ils chanzlists han eir bler da far. Id es il temp da las radunanzas cumünalas. Il suveran decida davart credits, progets e permiss. Ed uschigliö? Tote Hose, dschess meis figl. Per üna schurnalista sun l’avrigl ed il mai in Engiadina üna sfida. Ok, lain esser sincers: la stagiun morta es ün chasti per no. Ingünas occurrenzas interessantas, bleras persunas nu sun ragiundschiblas, otras nun han nöa da dir. Gnanc’üna novità in patria.

Schi’s contaimpla uossa las gazettas localas daja in ögl cha temas banals vegnan zoflats sü, chi dà daplü portraits e main lingias grossas chi valan la paina da gnir nomnadas uschea. Ils schurnalists sun grats per mincha tema chi tuna almain ün païn interessant. Stagiun morta, mortischma. L’unic avantag: Id es pachifig da lavurar dürant quist temp in üna regiun da skis. I’s po as dedichar üna jada a persunas chi nu cloman scandal e’ls texts as poja per üna jada surlavurar jent amo üna jada perquai chi nu fa prescha da tils publichar güsta sül prossem di. I’s po ir a concerts, a referats, a baiver cafè. Grondius. Almain per ün pêr eivnas, lura dvainta our da grondius lungurus. E perquai giain no schurnalists engiadinais in mai in vacanzas. Insembel cul rest da la populaziun engiadinaisa. Scha pussibel però na i’l listess hotel sco tuot tschels...

Text e fotografia: F. Hofmann, Scuol

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista e mamma in Engiadina.


Suonda LATABLA!



Da Fadrina Hofmann - Sex, acts criminals e catastrofas - quai sun ils temas chi’s vendan statisticamaing il plü bain in gazetta. Schi’s lavura davent da l’Engiadina dvainta plü difficil cun simils temas.

Sex sells. Sex as venda adüna bain. Eir in gazetta. Ma schi’s viva in Engiadina e’s ha intenziun da restar amo ün pêr ons in val, lura esa meglder da laschar las piclas da quist tema. Eu sun persvasa ch’ün artichel picant sur d’ün’affera amo plü picanta dad üna persunalità grischuna füss IL tema da la gazetta. Mo lura, gnanca la redacziun a Cuoira nu’s po prestar da publichar alch simil. Nüglia chi mankess vi da las istorgias, na. Mo a la fin dals quints lain no schurnalists rapreschantar ün schurnalissem serius. E no dovrain ils inserents chi nu vessan plaschair da talas istorgias. E dal rest es il Grischun bler massa pitschen per scandals suot l’umbli.

Lura dimena acts criminals.

Hm. D’incuort ha ün pulizist sajettà ün tun giò per terra a Cuoira. Quai ha propi bastü per agitar a la glieud. E lura ha ün pêrin involà fanestras nouvas. Quai tunaiva fingià bod da Bonnie e Clyde, il pêrin da bandits legendari. Be cha fanestras nu sun güsta alch extraordinari. Minchatant daja delicts da cuntrabanda pro’l cunfin talian. 250 kils mangiativas aint il auto chi nu sun gnüts declerats – uuui. Na, in Grischun nu daja ni baruns da drogas, ni persecuziuns spectacularas, ni mordraretschs sgrischus. Forsa daja amo ün pêr mafius bain zoppats, ma da scuvrir a quels nu vain no da la gazetta quotidiana gnanca temp.

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81
  • www.belain.ch
    www.belain.ch
  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch
  • Shop online!
    Shop online!
  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51


Restan be amo las catastrofas.

Là daja minchatant propi alch da scriver. Lavinas, boudas, contaminaziun da l’aua, ün uors gnü suot il tren. Üna jada d’eira parti ün bus giò da la costa, quai ha dat bellas lingias grossas – eir schi d’eira laint be il schofför.

I tuna bod cinic a leger da la mancanza dals temas chi interessan uschè ferm a las massas. L’uman es ün voyeur. Sülla pagina d’internet da la gazetta per la quala eu scriv as poja adüna verer chenün artichel chi ha generà ils plü blers clics. I sun adüna o ils accidaints o lura quels artichels chi han aint pleds sco „Zoff“ o „Eklat“. Che chi gira eir adüna bain sun ils affars ominus da tscherts signurs a Val.

Chi chi cugnuoscha meis artichels sa chenün’istorgia chi ha pisserà in Engiadina per la plü grond’attenziun dürant ils ultims ons. I d’eira l’istorgia davart manipulaziuns da notas e noscha qualità da scoula a l’Institut Otalpin Ftan. Quella e las consequenzas da l’artichel han manà a la fin finala ad ün müdamaint da la direcziun, a la serrada da la scoula ed a sia reavertüra cun nouvas testas al timun. Quell’istorgia ha pisserà per bleras nots sainza sön pro mai. As poja scriver d’ün tema talmaing brisant in üna val uschè pitschna? As poja publichar quai cha tuot quinta davovia ma nu ris-cha da dir dad ot? Quant vaglia l’interess public? Che rolla n’haja da surtour sco schurnalista? Eu n’ha stuvü dudir quella jada bleras jadas ch’eu saja üna schurnalista da boulevard - la plü gronda spermalaziun per inchün chi prouva adüna da retscherchar minuziusamaing e da laschar gnir a pled a tuot las partidas. La vardà ha a la fin listess amo salvà mia reputaziun. Uf.

Il plü jent scriva portraits dad umans o reportaschas. Nüglia cun s-chandels, nüglia cun sex, acts criminals o catastrofas. Eir quai legian meis lectuors fidels. Per furtüna.

Text e fotografia: F. Hofmann, Scuol

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista e mamma in Engiadina.


Suonda LATABLA!



Da Fadrina Hofmann - Esser redactura in Engiadina dürant ils champiunadis mundials da skis a San Murezzan es interessant – ed intensiv. Meis highlights da l’evenimaint nun han però da chefar nüglia cun medaglias o podests.

L’areal da böt a Salastrains es ün furmier dürant quista „WM 2017“ a San Murezzan. Uei quanta glieud, quants voluntaris, quantas persunas chi servan, chi vendan alch o chi regalan roba da reclama. E uei che canera! Ils speakers fan lur lavur, musica vain our dals amplifichaduors, gruppas da musica as preschaintan sül palc dal public village, fans s-chellan e chantan. Eu sun davo mincha di da lavur sfinida sco davo ün maraton.

Istorgias davo las culissas
Cur ch’eu tuorn pro meis auto per ir a chasa in Engiadina Bassa stöglia il prüm da tuot serrar giò il radio e’m calmar darcheu. Cun mincha kilometer ch’eu m’avicin a meis dachasa dvainta darcheu ün pa daplü eu svessa. Dal spür esser aspettatura, dal tadlar e verer e dumandar e darcheu tadlar, am perda nempe bod in quista fuolla da WM. E listess, id es interessantischem da pudair scriver davart quist evenimaint. Eu nu scriv davart las medaglias o davart ils atlets e las atletas. Quai surlascha a meis collegas cumpetents da la redacziun da sport. Eu n’ha il privilegi da scriver las istorgias davo las culissas.

Grazia fitg a tut ils sponsurs da LATABLA:

  • www.quartalingua.ch
    www.quartalingua.ch
  • Tel. 081 864 15 81
    Tel. 081 864 15 81
  • Tel. 081 864 01 51
    Tel. 081 864 01 51
  • L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
    L’Institut dal Dicziunari Rumantsch Grischun
  • La Giuventetgna Rumantscha
    La Giuventetgna Rumantscha
  • www.belain.ch
    www.belain.ch
  • Shop online!
    Shop online!
  • Adüna bun - cafè grischun
    Adüna bun - cafè grischun


Politica, cultura, sport
Uschea suna statta a cuccar co chi funcziuna i’l House of St. Moritz, üna construcziun a cupla impreschiunanta. Eu n’ha pudü discuorrer cun nossa presidenta da la confederaziun Doris Leuthard e cun l’anteriur cusglier federal Adolf Ogi. Eu sun statta ad ün VIP-event per chattar oura che chi’d es la differenza dad avair ün ticket per passa 650 francs al di in congual cun quel normal da 40 francs. Eu n’ha accumpagnà al Grond Cussagl pro sia visita a San Murezzan. Eu n’ha baderlà cul autur Arno Camenisch davart ir cun skis e scriver istorgias. Eu n’ha fat ün gir da chasa in chasa: House of Switzerland, House of Liechtenstein, House of Afghanistan, Chalet d’Italia, Tirol Berg. Eu sun statta a verer quanta lavur implü cha la pratcha da chiropractica ha dürant la WM. Eu sun ida culs skis culs Chinais  ed eu n’ha fat üna visita ad Eurosport chi emetta in 54 differents pajais e quai in 20 linguas.

Istorgias sur istorgias
Dapertuot n’haja inscuntrà a persunas interessantas. Dapertuot vessa pudü quintar amo üna pruna istorgias implü. Eir sül viadi pro meis inscunters m’es capità quai. Per exaimpel d’eira quia quist hom giuven dal media shuttle chi vaiva stuvü büttar oura ad ün schurnalist perquai ch’el vaiva fat talmaing teater aint il bussin. „Faster, faster“, haja’l sbragi adüna inavant. El d’eira tard per accumplir sia fin da redacziun e’l viadi da Salastrains fin San Murezzan va tras il god ingio chi’d es impussibel dad ir daplü da 50 kilometers l’ura. A la fin saja il schurnalist dvantà uschè grit ch’el haja spermalà a tuots aint il bussin – ed haja pudü chaminar tras il god fin pro l’hotel. Stupend’istorgia. O lura l’istorgia da quist voluntari, hom pensiunà, chi laiva passantar almain üna jada in sia vita alch plain tensiun, alch extraordinari davo avair vivü üna vita brava e correcta. O lura..., hai, apunta. Tantas istorgias...

Las persunas portan l’evenimaint
Daplü da 23 kilometers raits sgüran la pista da WM. 5000 aspettatuors han lö sülla tribüna. Passa 1500 collavuraturas e collavuratuors da medias sun sül lö. 850 persunas pisseran pella sgürezza. 65 milliuns francs cuosta l’evenimaint. Quai sun be ün pêr da las cifras da quists champiunadis mundials da skis a San Murezzan. Ma las cifras sun in fuond irrelevantas. I sun las persunas chi portan tuot l’evenimaint, persunas cun istorgias. Meis job es da piclar oura almain üna o tschella da quellas. Quai es propi ün job da tschigulatta – adonta da la canera, dal travasch e da la stanglantüm la saira.

Text e fotografia: F. Hofmann, Scuol

*In "La columna" descriva Fadrina Hofmann mincha mais quai chi occuppa e movainta ad üna schurnalista e mamma in Engiadina.


Suonda LATABLA!



Pagina 1 da 2

Martgà online:

Newsletter:

Adressa d'email:

Prenum:

Num:


POPULAR IN QUESTA CATEGORIA:

5 giadas fitg fraid

14 da favrer 2018

Da Silvana Derungs (DRG) –  La lingua rumantscha è ritga, uschè ritga che nus pudessan atgnamain ans servir pli savens da sias bellezzas e ritgezzas – e da tut sias...

La columna - Chi chi nu tschercha chatta

28 da november 2017

Da Fadrina Hofmann - L’uman es ün chatschader e ramassader. La cumprouva n’haja a chasa in fuorma da duos uffants chi chattan roba da tour e mütschir. Ün insaj? Voilà...

5 bellas dunnas

16 da matg 2018

Da Silvana Derungs (DRG) –  La lingua rumantscha è ritga – uschè ritga che nus pudessan atgnamain ans servir pli savens da sias bellezzas e ritgezzas. Per exempel datti bels prenums, nizzaivels betg mo...

5 bellas chauras

10 da schaner 2018

Da Silvana Derungs (DRG) – La lingua rumantscha è ritga – uschè ritga che nus pudessan atgnamain ans servir pli savens da sias bellezzas e ritgezzas. Oz datti tschintg bellas...

5 feghers Franzos

18 da fanadur 2018

Da Silvana Derungs (DRG) – La lingua rumantscha è ritga – uschè ritga che nus pudessan atgnamain ans servir pli savens da sias bellezzas e ritgezzas. Per exempel quellas influenzadas...

Il Project

30 da fanadur 2018

pinc e provocativ: Cura che ins entra in territori rumantsch na badan ins betg che ins è uss en il territori rumantsch: Ils nums dals lieus ed ils toponims èn...

Jeu spetgel ...

05 da december 2017

Dad Annatina Nay - Duas figuras en in toc da teater da Samuel Beckett. Estragon e Wladimir sesanflan en in liug buc definau, sin in stradun, sper ina plonta. Els...

Banadida telefomania

21 da favrer 2018

Da Fadrina Hofmann - Chi nu cugnuoscha il mumaint da schoc scha’l telefonin es dandettamaing davent? Ed il sentimaint surleivgià cur ch’el cumpara darcheu? Il telefonin es dvanta nos cumpogn...

Go to top